Perfekcyjna recepta – cukrzyk w gabinecie cz.2, czyli różne opakowania tych samych insulin i ich refundacja

lupaW poprzednim artykule o insulinach pisałam o dawkowaniu najbardziej standardowych opakowań czyli 5 wkładów po 3ml. Dziś chciałabym poruszyć temat insulin, które istnieją w różnych wielkościach i postaciach. Opiszę, czym się różnią i jak je dokładnie wypisać, aby pacjent na pewno otrzymał w aptece to, co mieliście na myśli.

(więcej…)

Diabeł tkwi w szczegółach czyli nazwa, dawka, ilość tabletek i…. POSTAĆ

lupaBadacie pacjenta, robicie wywiad i ordynujecie leczenie. Wszystko proste i logiczne. Na naszym podstawowym nośniku informacji – recepcie mamy nazwę, dawkę, ilość i dawkowanie leku. Czy to na pewno wszystko? Czasem lek istnieje w więcej niż jednej postaci i wtedy właśnie pojawia się mały lub trochę większy problem.

Do tego wpisu zbierałam się już od jakiegoś czasu, ale ostatnia sytuacja z apteki przyspieszyła ten proces. Przychodzi ”facet do apteki” a tam Macmiror complex. Na recepcie wpisana była tylko nazwa. Macmiror complex istnieje zarówno w maści i globulkach natomiast Macmiror bez dopisku complex istnieje w tabletkach doustnych. Koleżanka rutynowo wydaje globulki - one wypisywane są najczęściej. Po kilku dniach okazało się, że recepta była dla 12 – letniej córki tego pana, a lekarz miał na myśli tabletki doustne. Podwójny błąd lekarz nie wpisał postaci, farmaceuta nie zrobił wywiadu oboje ulegli rutynie.

(więcej…)

Nowy pomysł Ministerstwa Zdrowia oczami farmaceuty

portfelJak możemy przeczytać m.in. w Dzienniku Gazecie Prawnej, Ministerstwo Zdrowia przygotowuje projekt zmiany ustawy refundacyjnej, w myśl której aptekarz ma obowiązek proponowania i informowania pacjenta o tańszych zamiennikach. W innym wypadku farmaceuta może zostać ukarany grzywną.

Na co dzień pracuję w aptece, w przychodni, gdzie realizujemy głównie leki na receptę. Każdy pacjent słyszy pytanie u nas „Czy proponować tańsze zamienniki za poszczególne leki”, „Czy szukamy tańszych zamienników”. Reakcje są naprawdę różne. Niektórzy są mile zaskoczeni inni oburzeni reagują krzykiem – „żadnych zamienników”, „stać mnie na leki”. Co zatem jeśli pacjent powie, że nie interesują go tańsze zamienniki, dalej na siłę mamy podawać różnicę w cenie? Jak będzie egzekwowany ten zapis? Ministerstwo wyśle do aptek „cichych pacjentów”. Moim zadaniem pomysł jest delikatnie mówiąc nietrafiony. Generalnie nie jestem przeciwniczką zamienników, ALE jeśli pacjent świadomy i przekonany.

(więcej…)

Nowelizacja ustawy. Czy to lekarstwo na kolejki do lekarzy?

lupaJakie zmiany?

Od 4 października będzie można na jednej recepcie wypisać ilość leku na 120 a nie jak do tej pory na 90 dni okresu stosowania liczonego zgodnie z podanym dawkowaniem. Dodatkowo lekarz będzie mógł wystawić do 12 recept w następujących po sobie okresach stosowania maksymalnie na 360 dni stosowania. W praktyce oznacza to, że lekarz w miejsce daty wystawienia na każdej z recept wpisuję datę wizyty natomiast w miejsce „data realizacji od” wpisuję kolejne miesiące. W zależności od wielu czynników tzn. planowanego czasu terapii, zamożności pacjenta można wystawić 12 recept z ilością leku potrzebnego na miesiąc dawkowania w następujących po sobie miesięcznych odstępach lub np. 4 recepty z ilością leku potrzebnego na 120 dni dawkowania.

Jedynie w przypadku środków antykoncepcyjnych lekarz może wystawić recepty maksymalnie na 6-miesięczny okres stosowania.

Zmiany dotyczące środków odurzających grupy I-N oraz substancji psychotropowych II-P.

(więcej…)

Perfekcyjna recepta – cukrzyk w gabinecie czyli jak wypisać insulinę i paski do glukometru

lupaPrzeliczanie jednostek, dzielenie ampułek, dopasowywanie odpłatności do pasków. Jednym słowem jak wypisać receptę cukrzykowi, żeby nie zwariować i żeby pacjent nie został bez insuliny. Jeśli chcesz wypisać dwa opakowania insuliny lub pasków sprawa jest prosta. Używamy dawkowania wiadomo np.

Rp.
Actrapid Penfill 2 op. a 5 wkładów a 3ml
DS. wiadomo

Osoba realizująca receptę powinna wydać dwa opakowania insuliny na zniżkę, o ile osoba wystawiająca receptę nie zaznaczy odpłatności 100%. Jeżeli natomiast chcesz wypisać 3 opakowania insuliny na recepcie musi znaleźć się dawkowanie. Jak to obliczyć ?

1 wkład zawiera 300 jednostek insuliny.
Wypisane dawkowanie musi mieścić się w 90 dniach kuracji.

Chcesz rozpisać 15 wkładów, a więc 3 opakowania. Ile jednostek dziennie musisz rozpisać ?

Ilość jednostek do rozpisania = Ilość ampułek x 300 j.m. / 90 dni
Ilość jednostek do rozpisania = 15 x 300 / 90 = 50

Recepta może wyglądać następująco:

Rp.
Actrapid Penfill 3op. a 5 wkładów a 3ml
DS. 50 j.m. lub rozpisać jednostki na pory dnia np. 25j.m. – 10j.m. – 5j.m.

Jeżeli natomiast dawkowanie będzie zbyt niskie np. do trzech opakowań rozpiszecie 40 j.m. farmaceuta wyda 12 wkładów, a nie 15, bo tak będzie wynikać z dawkowania.

Ilość wkładów = 40 j.m. x 90 dni / 300 j.m. = 12

W przypadku insulin możliwe jest dzielenie opakowań, możecie zatem pisać taką ilość wkładów jaka będzie wynikać z zalecanego dawkowania.

Rp.
Actrapid Penfill 14 wkładów a 3ml
DS. 47 j.m.

Ściągawka minimalnych ilości jednostek insuliny do opakowań:

  • 1 opakowanie – 17 j.m.
  • 2 opakowania – 34 j.m.
  • 3 opakowania – 50 j.m.
  • 4 opakowania – 67 j.m.

Musicie jednak uważać na insuliny, które występują we wstrzykiwaczach. Występują one w dwóch rodzajach opakowań: po jednym wstrzykiwaczu – nierefundowane i po 5 wstrzykiwaczy – refundowane. Wtedy jeżeli napiszecie:

Rp.
Lantus Solostar 1 opakowanie a 1 wstrzykiwacz a 3ml

Pacjent otrzyma jednej wstrzykiwacz, ale nierefundowany. Jeżeli chcecie, aby pacjent otrzymał jeden wstrzykiwacz z opakowania refundowanego należy zaznaczyć odpłatność i napisać:

Rp.
Lantus Solostar 1 wstrzykiwacz a 3ml

Jeżeli natomiast chodzi o paski do glukometrów zasada jest dalej ta sama. Chcecie wypisać dwa opakowania nie musicie pisać dawkowania lub dawkowanie wiadomo. Jeżeli chcecie wypisać więcej opakowań należy rozpisać dawkowanie, ale uwaga wszystkie paski występują w opakowaniach po 50 sztuk.

Rp.
Accu-Chek Active 3 opakowania
DS. 3 x 1

Przy paskach należy jednak pamiętać o zaznaczeniu odpłatności. Posiadają one bowiem najczęściej trzy odpłatności 100%, 30% i R. Jeżeli obok pasków na recepcie nie zaznaczycie żadnej odpłatności farmaceuta wyda je na 30% czyli na zniżkę, ale najmniej korzystną dla pacjenta. Jeżeli chcecie wypisać pacjentowi paski za najniższą odpłatnością należy obok pasków zaznaczyć P lub jeśli pamiętacie rodzaje odpłatności R.

Post o wypisywaniu insuliny cieszy się bardzo dużą popularnością. Postanowiłam go zaktualizować. Kiedy był pisany w 2014 roku na jednej recepcie można było wypisać lek na 90 dni dawkowania. Nowelizacja ustawy wydłużyła ten czas do 120 dni. Pisałam o tej nowelizacji tutaj . Zmienia się w takim wypadku minimalna ilość jednostek do jednego opakowania insuliny. Nowa ściągawka minimalnych ilości jednostek do standardowego opakowania insulin czyli 5 wkładów a 3 ml:

Do jednego opakowania:

Ilość jednostek do rozpisania = 5 ampułek x 300 j.m./120 dni = 12,5 czyli 13 j.m.

  • 1 opakowanie -13 j.m.
  • 2 opakowania – 25 j.m.
  • 3 opakowania – 38 j.m.
  • 4 opakowania – 50 j.m.

Jednocześnie zapraszam do artykułu o niestandardowych wielkościach opakowań insulin.

Perfekcyjna recepta – zbyt niskie dawkowanie

lupaZ reguły leki wydawane z przepisu lekarza pakowane są po 28 lub po 30 tabletek. Wtedy wypisując 3 opakowania z dawkowaniem 1×1 bez problemu mieścimy się w 90-dniowym okresie dawkowania. Niestety, jak zwykle bywają wyjątki i to one przysparzają nam najwięcej problemu. W tym przypadku są to leki refundowane występujące w opakowaniach po 50, 60 i 100 tabletek. Dlaczego?

Jeśli napiszecie 2 opakowania z dawkowaniem 1×1 a będą to opakowania po 50 tabletek. Pacjent w aptece otrzyma tylko jedno opakowanie, ponieważ przekroczy 90-dniowy okres dawkowania. Należy wtedy zwiększyć dawkowanie na recepcie lub napisać DS. wiadomo, co jest w tym przypadku najbezpieczniejsze. Przy dawkowaniu wiadomo można, bowiem wydać dwa najmniejsze opakowania. Jeśli natomiast chcecie, aby pacjent otrzymał 3 opakowania dawkowanie musi być zwiększone przynajmniej do 2×1. Najbardziej w tym przypadku pokutuje Euthyrox , który jest wypisywany dość często nie tylko przez endokrynologów, ale także przez lekarzy rodzinnych.

Przykład

Euthyrox 25μg 2opakowania DS. 1×1

W związku z tym, że Euthyrox występuje w najmniejszym opakowaniu po 50 tabletek. Wydajemy jedno opakowanie – dwa opakowania przekraczają już 90 – dniowy okres dawkowania.

Lepiej będzie napisać:

Euthyrox 25μg 2 opakowania DS. wiadomo lub DS. 2×1

Jeśli chcemy wypisać Euthyrox 25μg 1 opakowanie a 100 tabletek na recepcie musi już znajdować się DS. 2×1, ponieważ nie jest to najmniejsze opakowanie nie można wypisać dawkowania wiadomo.

(więcej…)

Perfekcyjna recepta

lupaPrzedstawiam wstęp do cyklu artykułów zatytułowanych „Perfekcyjna Recepta.”. Wiem, że lekarze nie lubią być pouczani, ale nie o to mi chodzi. Chciałabym, aby pacjenci nie musieli do Was wracać i żebyśmy my farmaceuci nie musieli odsyłać pacjentów z kwitkiem. Tak – niektóre przepisy są niedorzeczne i mało racjonalne. Musimy razem nauczyć się funkcjonować przestrzegając całej tej „papierologi”. Kolejne tematy będą inspirowane codzienną pracą i błędami, na jakie napotykam w aptece. Ogólne przepisy dotyczące wypisywania recept są dość jasne. Największy problem sprawiają jednak recepty, które można nazwać niestandardowymi z różnego powodu i o takich właśnie chciałabym pisać.

Podstawowe prawdy.

Lekarzu pamiętaj! Poprawiałeś, skreśliłeś, dopisałeś coś na recepcie przybij pieczątkę i podpisz się. W innym razie wredny farmaceuta odeśle pacjenta a on z kolei będzie Was szukał i raczej nie będzie szczęśliwy.

Lekarzu pamiętaj! Poprawiałeś, skreśliłeś, dopisałeś coś na recepcie przybij pieczątkę i podpisz się

Nie pożyczaj bloczków od kolegi. NFZ będzie miał powód do kontroli. Dlaczego? Kod prawa wykonywania zawodu, który jest nadrukowany nie będzie zgodny z podpisem i pieczątką pożyczającego. Miałam taką receptę i dla ocieplenia stosunków na linii lekarz – farmaceuta znalazłam lekarza, żeby to poprawił i nie miał kłopotów.

Probiotyki dla dociekliwych

Probiotyki to bardzo zróżnicowana i niełatwa do porównania grupa ze względu na różnorodność szczepów bakterii i mechanizm ich działania. Najczęściej zastosowanie probiotyczne wykazują dwie grupy: bakterie z rodzaju Lactobacillus i Bifidobacterium oraz niepatogenne drożdżaki Saccharomyces boulardii.

Probiotyk + Prebiotyk = Synbiotyk. Wraz z probiotykami często stosowane są prebiotyki czyli składnikami, które nie podlegają trawieniu, lecz pobudzają wybiórczo wzrost lub aktywność określonych szczepów bakterii jelitowych. Do najczęściej stosowanych prebiotyków zaliczamy: inulinę i fruktooligosacharydy.

Po krótkim wstępie merytorycznym czas na praktykę. Jak odnaleźć się w takim ogromie preparatów i wszędobylskich reklam, które niestety często są mało rzetelne i mogą wprowadzać w błąd. Kilka ważnych zasad :

  1. Szczepy bakterii nie są mierzone w miligramach ani gramach tylko w CFU (colony forming units) czyli jednostkach tworzących kolonie. Zwykle wahają się od 10^6 do 10^9
  2. Nie można w prosty sposób porównywać szczepów nawet blisko spokrewnionych.
  3. Najlepiej udowodnioną skutecznością probiotyków wykazano w ostrych biegunkach infekcyjnych wywołanych rotawirusem. Wykazano, że niektóre szczepy probiotyczne skracają czas utrzymywania się biegunki o ok. 1 dobę, przy czym największą skuteczność ma Lactobacillus rhamnosus GG (LGG) i Saccharomyces boulardii, pod warunkiem, że ich podawanie rozpoczęto w odpowiednio dużych dawkach (>10^10 CFU/24h)[2].
  4. Zapobieganie biegunce podczas stosowania antybiotyków. Na początek trochę danych. Szacuje się, że biegunka występuje u około 5–40% leczonych antybiotykami. Tak duża rozpiętość jest związana zarówno z używaniem przez autorów badań różnych definicji biegunki, jak i z rodzajem stosowanych antybiotyków. Za najważniejszą przyczynę prowadzącą do rozwoju biegunki w czasie antybiotykoterapii uważa się zaburzenia w obrębie mikroflory jelitowej. Badania wykazują, że stosowanie probiotyków zmniejsza o około 60% ryzyko wystąpienia biegunki związanej ze stosowaniem antybiotyków.

W Polsce są dostępne następujące probiotyki o udokumentowanym działaniu w zapobieganiu biegunce związanej ze stosowaniem antybiotyków:

Saccharomyces boulardii
Lactobacillus rhamnosus GG
Str. Thermophilus & Bifidobacterium lactis
Lactobacillus casei 

(więcej…)